Chào 2

Đặc khu kinh tế cần có đánh giá môi trường chiến lược toàn diện Về đặc khu kinh tế, có thể lấy ví dụ về đánh giá tác động môi trường (các chuyên gia ngồi hội đồng đánh giá môi trường chiến lược có thể cho thêm ý kiến). Việt Nam hiện nay mỗi công trình lớn đều có đánh giá tác động môi trường (ĐTM), công trình lớn nữa thì có đánh giá môi trường chiến lược. Đó là quy định bắt buộc, và ngày càng chặt chẽ. Ví dụ trong hội đồng ĐTM về nhà máy thủy điện có nhiều chuyên gia ở các lĩnh vực khác nhau. Chuyên gia về thủy văn thì nói về tiềm năng nguồn nước và những nguy cơ về lũ lụt, hạn hán. Chuyên gia về địa chất, và an toàn đập thì nói về khả năng về địa chất và sự an toàn cũng như những nguy cơ của đập. Chuyên gia về sinh thái và đa dạng sinh học thì nói về những nguy cơ tác động ảnh hưởng đến hệ sinh thái và rừng, và những giá phải trả khi phá rừng làm thủy điện. Chuyên gia về xã hội thì nói về những tác động đến sinh kế và văn hóa, lối sống của người dân, về những cái giá phải trả...

Đánh giá r ủ i ro c ủ a th ủ y đi ệ n Th ủ y đi ệ n ở Vi ệ t Nam th ậ t s ự là quá r ủ i ro. Không bi ế t các c ơ quan đã đánh giá r ủ i ro c ủ a ngành th ủ y đi ệ n nh ư th ế nào? Theo nh ữ ng gì tôi bi ế t thì tôi t ạ m g ọ i ra 3 nguy c ơ chính: (đây ch ỉ là nói v ề r ủ i ro thôi nhé, ch ứ ch ư a ph â n t í ch c á c b ê n li ê n quan đâ u. Ph â n t í ch c á c b ê n li ê n quan th ì m ọ i ng ườ i đã nh ắ c đ ế n các tên nh ư : doanh nghi ệ p,ch ủ đ ầ u t ư , ch í nh quy ề n đ ị a ph ươ ng, c á c b ộ ch ủ qu ả n, và các ngân hàng cho vay v ố n... Có nhi ề u nhân v ậ t trong sân ch ơ i n à y n ữ a) Loại nguy cơ thứ nhất, Nguy cơ trong thiết kế và xây dựng. Riêng về loại này thì quá ư là phức tạp, mà với dân không chuyên thì khó mà kể ra hết. Tạm mô tả theo những gì tôi biết. Theo cấp độ của nhà máy thì có các loại lớn, vừa, và nhỏ. Tùy theo cấp độ của nhà máy mà các phân cấp quản lý khác nhau (cụ thể là dưới 30MW, và trên 30MW). Đó là cách quản lý hiện nay ở Việt N...

Nói thêm về vận hành liên hồ chứa Một số thông tin từ chuyên gia Thủy điện ở VN bị vấn đề là do được phát triển một cách vô tổ chức, không có đầu có đuôi. Lấy thí dụ cái hệ thống đầu não làm tổng hợp điều hành các nhà máy thủy điện chẳng hạn. Nếu chỉ có một nhà máy thì chưa cần nhưng khi bắt đầu có hai cái thì lập tức đã phải xây dựng cái trung tâm đầu não này rồi để mỗi khi có nhà máy mới nào thì lại nối vào, tức phải làm từng chặng , chứ như Việt Nam không làm gì hết để như bây giờ thì làm sao làm một lúc hết tất cả được. Như vậy không những rất phức tạp lại thêm rất cần phải huy động một nguồn vốn rất lớn trong cùng một lúc thì đào đâu ra tiền.    Phải có hệ thống này thì mới có thể điều hành một cách hũu hiệu. Ví dụ cụ thể như sau : có hai đập với hai nhà máy sản xuất điện trong đó mỗi nhà máy có mười cái turbin để biến nước thành điện. Bình thường thì chỉ cần cho chạy bẩy cái turbin chẳng hạn trong mỗi nhà máy là đủ để sản xuất  cung cấp cho ...

Có thể người ta phân biệt bằng quy mô sản xuất điện (bao nhiêu mê). Nhưng tôi thấy dễ hiểu nhất là phân biệt bằng khả năng điều tiết lũ. Vì quy mô càng lớn càng phải điều tiết được lũ. Nếu không, lúc nó xả thì… chết cả nút. Vậy thủy điện vừa và nhỏ không có chức năng điều tiết lũ? Đúng thế. Các nhà máy thủy điện vửa và nhỏ chỉ tích nước trong ngày. Tức là chỉ tích nước ở mức thấp và xả luôn để quay tuốc bin phát điện. Bên cạnh đó, các nhà máy này đều có dòng chảy bình thường. Cứ google bất kỳ nhà máy nào loại này là các bạn hiểu ngay. Nó đều có một bên là các cửa van giữ nước (và xả nước khi lũ), một bên là đường nước chảy thường. Hàng ngày, khi không phát điện thì họ cho nước chảy theo lối bình thường (những nhà máy này chỉ phát điện có lúc chứ không phát điện 24/24). Khi có lũ thì họ mở hết van để xả toàn bộ. Vì sao phải xả toàn bộ? Vì không xả thì nước dâng lên, ngấm hết ra xung quanh, đất xung quanh mềm ra, cộng áp lực nước thì… vỡ đập. Thực ra vỡ đập thì chỉ nhà máy thiệt hại chứ...

Thủy điện nhỏ và vừa gây lũ như thế nào? Theo các chuyên gia (mà tớ vừa phỏng vấn, có ghi âm) thì vấn đề của lũ do thủy điện nhỏ gây ra là: không tính đến mức an toàn cao nhất. Cụ thể, để giải thích thì phải dùng đến một số khái niệm chuyên môn. Mực nước trong lòng hồ thủy điện sẽ có nhiều mức như: 1) mực nước ngập bình thường: tức là mức nước trong điều kiện thời tiết bình thường; 2) mức nước bán ngập, hay mực nước dâng: tức là mực nước khi có lũ bình thường; 3) mực nước đỉnh lũ, hay lũ lịch sử: là mực nước cao nhất trong lịch sử đã từng xảy ra ở vùng đó. Hiện nay các thủy điện lớn (Hòa Bình, Sơn La) đều xây đập ở mức 3, tức là đỉnh lũ. Có nghĩa là kể cả lũ lịch sử cũng không sao. Còn đa số các thủy điện vừa và nhỏ thì chỉ xây đập ở mức 2. Hơn nữa, đa phần xây bán đập, hay là có đập tràn. Tức là luôn luôn có lượng nước tràn chảy ở dòng chảy tự do. Đến đây mọi người đã hiểu thêm phần nào chưa? Khi xây đập ở mức 2, có nghĩa là khi lũ ở mức lịch sử thì... phó mặc. Hơn nữa, những l...

Thủy điện nhỏ, sạt lở, và ĐTM Đợt vừa rồi tôi có dịp đi đánh giá tác động môi trường của các nhà máy thủy điện nhỏ (ở Cao Bằng, Điện Biên, KonTum, và sắp tới sẽ đi Quảng Nam). Và tôi cũng có dịp đi khảo sát xây dựng chiến lược phát triển đô thị (Bạc Liêu, An Giang, DakNong, Phú Yên, Huế, Lào Cai). Thực tế có nhiều vấn đề, trong đó có câu chuyện về thủy điện. Các nhà máy thủy điện nhỏ được đánh giá là có nhiều mặt lợi, nhưng cũng có nhiều mặt tác động đến môi trường. Hiện nay các tỉnh đều nói là làm hết rồi, không còn chỗ nào để làm nữa. Nhưng thực tế, khi đi khảo sát tôi thấy các doanh nghiệp và lãnh đạo địa phương vẫn nhìn thấy còn nhiều chỗ có thể làm được nữa, và vẫn đang có dự định xin làm thêm nữa. Xét về tiềm năng tích nước, và tiềm năng địa hình dốc thì có thể còn nhiều khả năng. Xét về lợi ích thì hiển nhiên là có nhiều lợi ích. Về kinh tế, rất rõ rồi. Góp phần vào phát triển địa phương. Khi làm thủy điện, làm đường giao thông là nhu cầu bắt buộc của doanh nghiệp. Không ...

Tôi Đôi điều về lũ lụt Từ những gì nghe được trong các cuộc thảo luận vừa qua, từ theo dõi tình hình lũ vừa qua có thể có những thông tin rút ra được. Cám ơn bác @nhat dinh và các còm sỹ. Lũ lụt là thiên tai chỉ có thể giảm tác hại chứ không tránh được. Hệ thống đê: Để giảm thiệt hại con người đã làm ra hệ thống đê. Nó là hệ thống đê tức là có nhiều loại, loại kiên cố, loại không kiên cố… Tại sao lại có các loại đê, là vì đó chính là các chiến lược ứng phó với lũ của cha ông ta. Các chiến lược ứng phó được thể hiện ở các phương án phân lũ trong những trường hợp khẩn cấp. Cái này những ai đã từng sống trong vùng phân lũ thì quá hiểu. Chẳng hiểu sao báo chí, và ngay cả các nhà quản lý cũng phát ngôn kiểu … không hiểu gì. Đi kèm với các phương án phân lũ là hoạt động ứng phó và truyền thông được triển khai đến từng thôn, từng hộ dân. Gọi là phương án phòng tránh lũ. Ở đây chưa nói đến bão nhé. Phòng chống bão cũng có các phương án và được triển khai tương tự đến từng thôn, và hộ ...

Lâu nay mọi người cứ hay nghe nói đến Tam Quyền Phân Lập. Nghe vậy nhưng nó là cái gì thì lại hơi khó. Ừ thì, nó là 3 quyền tách rời nhau. Vậy 3 quyền đó là cái gì? hừm, bắt đầu hơi khó. Nghĩ tí đã… Thì là Quyền Lập Pháp, Quyền Hành Pháp, Quyền… hừm gì nhỉ? Có lẽ là Quyền Tư Pháp. Vậy từng cái quyền đó cụ thể hơn là làm cái gì, và ai làm?  Hừm, Quyền Lập Pháp là xây dựng pháp luật. Quyền này thuộc về Quốc hội và các Bộ, Ngành. ok. Quyền Hành Pháp là… là… Quyền thực thi theo pháp luật của các cơ quan chính phủ. Hiểu thế có đúng không nhỉ. Vậy người dân có được tính vào đây không? Nếu không thì dân chả cần tuân thủ pháp luật ư? Tiếp theo là Quyền Tư Pháp. Quyền này thì là do tòa án, viện kiểm sát thực thi rồi. Nhưng, họ làm được gì, họ đã đem lại niềm tin cho người dân vào công bằng, công lý chưa thì… hì hì, còn lâu mới nói. Nhưng, công cuộc tư pháp này có lẽ không phải là việc của Tòa án, Viện kiểm sát, mà phải là công cuộc chung của đông đảo tầng lớp nhân dân. Chứ để một mình Tòa v...

Hôm trước có người nghi ngờ tầm quan trọng của luật pháp ở Việt Nam. Quả thực niềm tin vào luật pháp ở Việt Nam chưa được mạnh mẽ cho lắm. Tuy nhiên, khi Thủ Tướng đã nói đến “Nhà nước kiến tạo” thì tầm quan trọng của luật pháp là đáng kể. Cho dù chính phủ nào, cho dù cá nhân nào, khi đứng trước quan điểm nhà nước kiến tạo, thì đều phải được phân xử công bằng dưới pháp luật. Công, tội phân minh. Một phân tích quốc tế theo góc nhìn Chủ nghĩa Kiến tạo về hành vi của Mỹ tấn công Iraq cho thấy tầm quan trọng của quyền lực vật chất và quyền lực phi vật chất, hay là quyền lực của luật pháp và các giá trị xã hội. Khi dùng sức mạnh vật chất để áp đặt quyền lực nhưng không có được sự thừa nhận về mặt luật pháp chung và về giá trị xã hội chung thì hành vi đó, dù có thắng lợi, cũng sẽ không có tính chính danh, không được thừa nhận. “Cuộc tranh luận tại Hội đồng Bảo an xung quanh việc Mỹ xâm lược Iraq năm 2003 đã làm rõ mối liên hệ phức tạp giữa những chuẩn tắc của các thể chế và c...

Câu chuyện về sở hữu đất đai và những vấn đề, những xung đột xung quanh chuyện đất đai đã khiến nhiều người quan tâm hơn. Đó là dấu hiệu để ta có thể nhìn lại những bất cập. Đó cũng là dấu hiệu cần thay đổi. Thay đổi để giảm xung đột. Xung đột là dấu hiệu cho thấy cần có đối thoại. Những kinh nghiệm từ những vụ việc trước đây đều cho thấy thiếu sự đối thoại giữa lãnh đạo và dân. Trong các yếu tố của quản trị, hiện nay thường hay nhắc đến các nội dung: công khai, minh bạch, trách nhiệm giải trình, và cơ chế khiếu nại, tố cáo. Có lẽ đến nay cần bổ sung thêm nội dung “đối thoại” vào kỹ năng quản trị nhà nước. Các nhà quản lý, các nhà lãnh đạo cần tăng cường thêm năng lực đối thoại. Không chỉ đối thoại với dân và còn với các bên có lợi ích khác nữa (doanh nghiệp, các nhóm lợi ích…). Bảo vệ lợi ích cho dân là việc rất khó, đặc biệt khi có xung đột lợi ích. Xung đột là một dấu hiệu cho thấy nhu cầu cần thay đổi.  Có nhiều ý kiến nhận thấy cần sự thay đổi về luật pháp và cả hiến pháp...

Nhìn theo 2 sự kiện. 1) sự kiện ông Chung ký biên bản. 2) sự kiện dư luận bình luận về việc ông Chung ký biên bản. Cả 2 sự kiện đều thể hiện sự mất lòng tin trầm trọng. Nếu không đọc bài trên phêy của @lê Kiên thì không biết được chi tiết về phần 2 của cuộc đối thoại. Chính phần 2 này cho thấy sự dũng cảm của cả 2 phía (dân và lãnh đạo). Họ đã kiên quyết bảo vệ nguyện vọng của mình (trước đây dân thường phải nhún nhường). Và họ đã dũng cảm tìm ra lối thoát ôn hòa. Phải rất dũng cảm mới không lôi kéo nhau vào cuộc xung đột đối đầu (đặc biệt là lãnh đạo. Vì dân thì ngại xung đột rồi. Xung đột là dân nhận phần thiệt về mình rồi). Chính mức độ kịch tính của phần 2 này cho thấy lòng tin không còn. Càng xung đột cao, càng khác biệt về lợi ích, càng suy giảm về niền tim. Mức độ kịch tính cao, và buộc ông Chung phải ký, không có lựa chọn nào khác để thảo ngòi nổ. Đã bao giờ trong lịch sử, một chủ tịch tp HN phải ký một cam kết như vậy với dân của 1 thôn chưa? Đã khi nào trong lịch sử người ...

Năm 2011 tôi nói về quy luật 10 năm (mà có bạn lại nói là án 10 năm). Lúc đó tôi chỉ tin vào quy luật thôi, chứ hoàn toàn chẳng hiểu được rồi cái gì sẽ diễn ra, cái gì sẽ thay đổi. Đến nay thì nhiều thứ thay đổi thật. Những thay đổi mà mình chẳng biết trước. Tối nay đi dự buổi talk của bạn Hương Linh @quàng khăn xanh và thích nghịch đất. Thấy hay ghê. Bạn í làm được thật nhiều việc. Rồi cả bạn Gào với các clip SCREAMING SHOW cũng thật hay. Những talk và những show như thế này, bây giờ nhiều ghê. Trước năm 2011 thì làm gì có. Chẳng biết ngày xưa các cụ Phan có chủ trương khai dân trí, chấn dân trí thì đã có những hoạt động gì, nhưng những hoạt động của các bạn trẻ bây giờ thực sự đang làm được rất nhiều theo hướng đó. Một thay đổi nữa mà chúng ta có thể nhìn thấy là sự tham gia của công chúng vào việc ra quyết định. Chẳng hạn như hôm nay báo chí đưa tin Thủ tướng đề nghị tỉnh Ninh Thuận và các cơ quan tạm dừng đề xuất dự án nhà máy thép Hoa Sen Cà Ná. Hoặc chẳng hạn như các tổ chức NG...

Cả Việt Nam giờ thành đại công trường. Chỗ nào cũng làm đường, xây cầu, kè sông, kè hồ, rồi khu đô thị mới… Thành phố lớn thì đường trên cao, cầu vượt, và cả metro, thành phố nhỏ thì cũng đủ bộ đường, phố, công viên, không gian xanh… Tự nhiên thấy quốc hội bàn về không gian công cộng, thế là các thành phố lớn nhỏ đang chỉ chờ để sẵn sàng làm. Đến HN cũng xẻ cả đê sông Hồng ra để làm đường. Đến thành phố Hà Giang ở tận núi non, ven biên giới cũng nghĩ ra được kè sông. Không biết có nhất thiết phải kè sông ở xứ hẻo lánh đó không? Hôm qua lại thấy lãnh đạo Vĩnh Yên tuyên bố Vĩnh Yên sẽ trở thành thành phố đáng sống. Nói là làm: làm đường, kè hồ, làm cống… Thế nào là nơi đáng sống? bê tông hóa mọi nơi. Cây thì phài trồng những cây đường kính nữa mét, hoặc 1m. HN 23/2/2017

Tớ thấy NGO ở Việt Nam đã phát triển nhanh trong những năm qua, nhưng ở một số vẫn tỉnh còn khá ít NGO, và cũng thiếu năng lực. Trong khi đó ở những thành phố lớn, và một số tỉnh có sự quan tâm của nhà nước và các tổ chức quốc tế, với nguồn tài chính dồi dào, nên các NGO vừa phát triển về số lượng vừa có năng lực vượt trội. Tớ biết là đã có mạng lưới VUFO, nhưng thực tế ở những tỉnh còn ít nguồn hỗ trợ, số NGO ít thì sự liên kết hỗ trợ còn kém. Ngay trong cùng 1 tỉnh sự liên kết, hỗ trợ cũng còn ít. Tớ nghĩ, nếu có sự liên kết mạng lưới NGO nhằm mục đích hỗ trợ thì các NGO ở các tỉnh nhỏ sẽ được hỗ trợ rất nhiều. Ví dụ như NGO muốn tiếp cận đến các nguồn thông tin (về các chương trình, các dự án, các chương trình nâng cao nhận thức…) nhưng đa phần các văn bản lại bằng tiếng Anh. Mà tiếng Anh của các NGO còn khá hạn chế. Nếu có những hỗ trợ dịch sang tiếng Việt thì sẽ rất hiệu quả (như các bạn thanh niên có hoạt động dịch truyện, dịch phim … trong vòng 1 ngày là đã xong cả quyển truy...

Phong trào từ thiện ở Việt Nam đang phát triển rầm rộ. Phong trào hỗ trợ phẫu thuật tim cho trẻ em cũng đang phát triển nhanh chóng. Đó là thể hiện tính nhân văn và lòng nhân ái. Hoạt động này đã hỗ trợ rất nhiều cho các ca phẫu thuật. Đóng vai trò quyết định để số lượng trẻ được phẫu thuật tăng lên. Tuy nhiên, hiện trạng hoạt động từ thiện này, cũng như hoạt động từ thiện nói chung ở Việt Nam đang đặt ra những vấn đề. Một mặt đó là quan niệm vế từ thiện, quan niệm về xin cho, về bao cấp. Mặt khác, đó là những vấn đề về quản trị. Cụ thể là tính công khai, minh bạch và trách nhiệm giải trình. Quả thực thị trường này khá hỗn loạn. Và rất nhiều nước mắt của trẻ em và gia đình nghèo. Con đường tìm kiếm thông tin hay tính Công khai và minh bạch Hiện nay số lượng trẻ bị tim bẩm sinh là khá nhiều. Trong số đó nhiều gia đình rất nghèo. Tuy nhiên, nhiều trường hợp cha mẹ không biết thông tin về các quỹ hỗ trợ. Nhiều trường hợp có được thông tin là từ những bệnh nhân ở bệnh viện thông...

Th ị tr ườ ng hay th ươ ng m ạ i hoá giáo d ụ c C ầ n phân bi ệ t gi ữ a th ị tr ườ ng trong giáo d ụ c và th ươ ng m ạ i hoá giáo d ụ c. M ộ t th ị tr ườ ng v ậ n hành t ố t v ớ i ngu ồ n tài chính lành m ạ nh và c ạ nh tranh lành m ạ nh nh ằ m thu hút sinh viên gi ữ a các c ơ s ở có vai trò quan tr ọ ng trong vi ệ c hi ệ n đ ạ i hoá h ệ th ố ng giáo d ụ c đ ạ i h ọ c – trong khuôn kh ổ các tiêu chu ẩ n. Hi ệ n đ ạ i hoá qu ả n tr ị đ ạ i h ọ c cho h ệ th ố ng giáo d ụ c toàn dân đòi h ỏ i ph ả i công nh ậ n vai trò c ủ a th ị tr ườ ng, và thi ế t l ậ p các c ơ c ấ u đi ề u ti ế t phù h ợ p đ ể h ệ th ố ng đó v ậ n hành đ ượ c. Ở m ộ t khía c ạ nh khác, th ươ ng m ạ i hóa hàm ý vi ệ c mua và bán đào t ạ o và b ằ ng c ấ p v ớ i đ ộ ng c ơ l ợ i nhu ậ n. Ở Vi ệ t Nam, khuôn kh ổ đi ề u ti ế t th ị tr ườ ng v ẫ n còn trong giai đo ạ n phát tri ể n đ ầ u tiên, còn th ươ ng m ạ i hoá l ạ i là xu h ướ ng ch ủ đ ạ o trong c ả l ĩ nh v ự c giáo d ụ c t ư v à c ô ng...